ผลิตภัณฑ์ลูกประคบ

หมวด : ผ้า เครื่องแต่งกาย

ผลิตภัณฑ์

ประวัติความเป็นมา

กลุ่มก่อตั้งมา ตั้งแต่ปี 2543 โดยมีการรวมตัวของคนในชุมชน เพื่อถ่ายทอด
ความรู้ความสามารถของประสบการณ์ที่เป็นผู้เผยแพร่ ประธานกลุ่ม ได้เป็นวิทยากรให้กับ กศน. พัฒนาสังคมหน่วยที่ 38 เพชรบูรณ์ และให้กับหลายชุมชน ในจังหวัดอำเภอ และ ตำบล จึงได้พัฒนามาแปรรูปเป็น สินค้าโอทอปของหมู่บ้านและตำบลวัดป่า อ.หล่มสัก จ.เพชรบูรณ์ มีการสำรวจความต้องการของผู้บริโภค วางแผนการผลิต การตลาด ทำให้เกิดการจ้างงานในชุมชน ก่อให้เกิดรายได้ มีความรัก ความสามัคคีของคนในชุมชน
จากการที่ได้รับความคิดเห็นและพูดคุยปรึกษาในสมาชิกกลุ่ม ๆ จึงมีความคิดทำลูกประคบสมุนไพรเพื่อสุขภาพขึ้น และได้รับความรู้ การแนะนำการทำการใช้ลูกประคบสมุนไพร ซึ่งสืบทอดภูมิปัญญามาจากบรรพบุรุษสืบเนื่องจนถึงปัจจุบัน โดยนำพืชสมุนไพรตามที่ต้องการมาหั่นสด ๆ แล้วตำหรือโคลกให้เข้ากันห่อด้วยผ้าขาวหรือผ้าดิบลักษณะทรงกลมรวมเป็นจุกและมัดด้วยด้ายให้แน่น นำไปนึ่งผ่านความร้อนแล้วประคบตามส่วนต่าง ๆ ของร่างกายที่มีอาการปวดเมื่อยหรือเคล็ดขัดยอก ฟกช้ำรักษาให้หายได้ อีกทั้งสมาชิกกลุ่มได้รับการฝึกอบรมอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้านเกี่ยวกับการใช้สมุนไพรที่ถูกวิธี จึงนำมาผลิตตามกรรมวิธีและนำมาใช้บริการ ในศูนย์สาธารณสุขมูลฐานประจำหมู่บ้านบุ่งยาง ปรากฏว่าได้รับการใช้บริการมากกลุ่ม ๆ จึงได้นำวิธีผลิต ลูกประคบสมุนไพรแห้ง สามารถเก็บไว้ใช้ได้นาน ไปขอยื่นจดทะเบียนกับทางราชการเป็นสินค้าหนึ่งตำบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ ให้เป็นไปตามวัตถุประสงค์ของ “กลุ่มสมุนไพรสตรีบ้านบุ่งยาง”ผลงานของกลุ่มผลิตภัณฑ์สินค้าออกจำหน่าย เช่นในหมู่บ้านอำเภอ ในจังหวัด ต่างจังหวัดและจำหน่ายในงานออกร้าน OTOP ต่าง ๆ

อัตลักษณ์(เอกลักษณ์)/จุดเด่นของผลิตภัณฑ์

2. สมุนไพรที่ใช้ทำลูกประคบต้องหั่นหรือสับเป็นชิ้นเล็ก ๆ สด/แห้ง ต้องไม่มีราปรากฎให้เห็นเด่นชัดและต้องมีสมุนไพรหลักที่มีน้ำมันหอมระเหยอย่างน้อย 3 ชนิด เช่น ไพล ขมิ้นชัน ตะไคร้ และผิวหรือใบมะกรูด/กลุ่มสมุนไพรที่มีรสเปรี้ยวมีฤทธิ์เป็นกรดอ่อน ๆ เช่น ใบมะขาม ใบส้มป่อย และกลุ่มสารที่มีกลิ่นหอม จะระเหยออกมาเมื่อถูกความร้อน เช่น การบูร พิมเสน และเกลือ ช่วยดูดความร้อน
3. หม้อสำหรับนื่งลูกประคบและจานรองลูกประคบ
4. เชือกสำหรับมัดห่อผ้าลูกประคบ

มาตรฐานและรางวัลที่ได้รับ

- กลุ่มผ่านการอบรมจาก กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์บริการ หลักสูตรพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่ใช้ในการท่องเที่ยวและสุขภาพ ครั้งที่ 19 ปี พ.ศ. 2551
- ได้รับคัดสรรเป็นผลิตภัณฑ์สินค้าระดับ 2 ดาว ปี 2547
- จดทะเบียน มผช. 176/2546 ปี 2548 จากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม

ความสัมพันธ์กับชุมชน

- ปัจจัยการผลิต มีการระดมทุนจากสมาชิกและได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากส่วนราชการ
- มีการจัดสรรผลกำไรเพื่อสาธารประโยชน์ เช่นการจัดงานประเพณีต่างๆ
- ได้เชิญผู้แทนชุมชนเข้าร่วมประชุมและสอบถามความคิดเห็นของคนในชุมชน เรื่องการดำเนินงานของกลุ่ม
- ใช้แรงงานในชุมชนผลิตสินค้า โดยการรับงานไปทำที่บ้านมีการแบ่งงานกันทำคนละขั้นตอนโดยกลุ่มกำหนดรูปแบบ ทำให้เกิดรายได้ในชุมชน ชุมชนมีความรักความสามัคคีมีส่วนร่วมในการสืบทอดขนบธรรมเนียม ประเพณี และวัฒนธรรมของคนในชุมชน

กระบวนการผลิต

วัตถุดิบและส่วนประกอบ

หัวไพล 45 %
หัวขมิ้น 25%
ตะไคร้ 8 %
ใบเปล้า 7%
ใบพลับพลึง 5%
ใบส้มป่อย 3%
การบูร 5%
เกลือเม็ด 2%
ผ้าด้ายดิบ
ด้ายสำหรับมัด

ขั้นตอนการผลิต

1. นำพืชสมุนไพรมาทำความสะอาดแล้วหั่นตากแดดพอมาดนำมาอบให้แห้ง
2. นำหัวไพลและขมิ้นที่แห้งแล้วมาบดให้ละเอียด มาผสมกับส่วนประกอบที่เตรียมไว้ บางส่วน
3. นำส่วนประกอบทั้งหมดห่อด้วยผ้าด้ายดิบรวบเป็นจุก มัดด้วยด้ายให้แน่
4. อายุการใช้งานของลูกประคบสมุนไพรเมื่อใช้แล้วต้องนำไปตากแดดหรือใส่ตู้เย็นไว้ จะใช้ได้นานถึง 7 – 10 วันน ทำเป็นลูกประคบ มี 2 ขนาดโดยชั่งน้ำหนัก ลูกใหญ่ 2 ขีด ลูกเล็ก 1 ขีด

เทคนิค/เคล็ดลับในการผลิต

กลุ่มได้มีประสบการด้านการอบรมพัฒนาผลิตภัณฑ์และได้เผยแพร่เป็นวิทยากรตามชุมชนต่าง ๆ

ผู้ผลิต ผู้ประกอบการ

กลุ่มผู้ผลิต ผู้ประกอบการ

กลุ่มสมุนไพรสตรีบ้านบุ่งยาง

ที่อยู่ - 4 - ตำบลวัดป่า อำเภอหล่มสัก จังหวัดเพชรบูรณ์ 67110

085-8661665

ประธานกลุ่มผู้ผลิต ผู้ประกอบการ

นางสมบูรณ์ ทรัพย์น้อย

ที่อยู่ - 4 - ตำบลวัดป่า อำเภอหล่มสัก จังหวัดเพชรบูรณ์ 67110

085-8661665

แหล่งจำหน่ายผลิตภัณฑ์

1. ที่ทำการกลุ่ม OTOP
2. โรงพยาบาลตำบล
3. ร้านนวดแผนไทย บิ๊กซีจำหวัดเพชรบูรณ์